Banner Top
Log In

REWALORYZACJA ARIANKI

IMG_20151011_202324Nie tylko zamek w Krupem ale i wieżę ariańską w Krynicy czekają zmiany. Arianka*, zwana również „grobiskiem” posiada (przygotowany równolegle do dokumentacji zamku)  projekt rewaloryzacji. Zmiany nie będą tak imponujące jak przy krupskim zamku, niemniej warto powiedzieć i o nich.

W ramach zaplanowanych w projekcie prac usunięta zostanie spawana krata bramna znajdująca się u wejścia do wieży (brama ta od końca lat 90-tych pozostawała otwarta). W jej miejsce staną stylizowane drewniane wrota z okuciami. Wokół wieży wykonana ma zostać również opaska z otoczaków o szerokości 1 m. Wykonana zostanie ona na podbudowie nieszczelnej; przepuszczalnej. Z kolei wnętrze zabytku – współcześnie zapadnięte na około 1 m – pokryje posadzka z cegły stawianej „na sztorc”. Zdemontowana ma zostać również obecna ławka i kosz na śmieci, które zostaną zastąpione elementami nowymi i współczesnymi (bez stylizacji), o identycznych funkcjach.

Arianka

Głównym celem projektu wydaje się poprawienie stanu zachowania obiektu, poprzez:
– rozbiórkę pozostałości gontowego zadaszenia okalającego piramidę jego odtworzenie;
– skucie obsypujących się tynków elewacyjnych i wewnętrznych, uzupełnienie spękań czy ubytków cegieł i fug na elewacjach, oraz wewnątrz obiektu;
– uzupełnienie starych tynków tynkami renowacyjnymi;
– uzupełnione mają zostać również odsłonięte elementy fundamentu obiektu przy zastosowaniu historycznych materiałów i technologii;
– oczyszczony i uzupełniony ma zostać również cokół wieży, bez zmiany jego formy.
CAM04556Sam projekt dla krynickiego zabytku powstał, odmiennie niż w przypadku zamku w Krupem, bo bez konsultacji społecznych. W przypadku zamku były to ankiety, a także spotkania w urzędzie gminy i w samym Krupem. W rezultacie projekt budzi pewne kontrowersje. Tu zwraca na uwagę ceglana posadzka wewnątrz zabytku która uniemożliwi (a przynajmniej utrudni) przebadanie podziemnej krypty w przyszłości. Totalnie niefortunna jest lokalizacja śmietnika, ławki (pomijając ich nowoczesny charakter) a także tablicy instalowanej kilka lat temu przez Lokalną Grupę Działania „Krasnystaw Plus”. Elementy te znajdują się bezpośrednio pod ścianą zabytku, która jako pierwsza widoczna jest dla docierającego do obiektu turysty. Elementy te znacznie estetyczniej wyglądałyby po drugiej stronie otaczającej wieżę ścieżki tj. przy granicy zewnętrznej działki, gdzie częściowo wkomponowałyby się w okalającą obiekt zieleń lasu. Może zastanawiać po co dodawać coś, czego nie było, jak wspomniana opaska z otoczaków. Dodatkowo kulturowo i geograficznie znacznie bardziej właściwe byłyby nie otoczaki, a występujące w regionie równie trwałe zlepieńce.

Cieszy fakt, iż w obrębie zainteresowań i planów inwestycyjnych Gminy Krasnystaw znalazł się kolejny zabytek. Co do naszych wątpliwości poprosimy o ustosunkowanie się do nich Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków. O opinii Konserwatora poinformujemy oczywiście naszych czytelników.


 

* – Wieża ariańska uznawana za kaplicę grobową Pawła Orzechowskiego, właściciela i budowniczego zamku w Krupem, to wyjątkowy obiekt wyliczany wśród kilku tzw. polskich piramid. Datowaną na początek XVII wieku ariankę uważa się za kaplicę grobową arianina Pawła Orzechowskiego – podkomorzego chełmskiego, wielokrotnego posła na sejm ziemi chełmskiej, aktywnego uczestnika rokoszu Zebrzydowskiego, zmarłego 21 marca 1612 roku.

krynica e2

Powyżej: grafika autorstwa Jana Henryka Muntza, za: Podróże po Polsce i Ukrainie (1781-1783), opracowane przez Elżbietę Budzińską – U.W. 1982.

Tagged under

1 Comment

Small Ad

Small Ad